سود هر سهم (EPS) چیست و چگونه محاسبه می‌شود؟

تحریریه فاندای · ۱۴۰۵/۰۷/۱۱ · ۷ دقیقه مطالعه

با فرمول سود هر سهم و تفاوت EPS پایه، تقلیل‌یافته و TTM آشنا شوید و یاد بگیرید آن را در کنار سود نقدی بررسی کنید.

برای اینکه بدانیم سود هر سهم چیست و این مفهوم در بازار سرمایه دقیقاً یعنی چه، باید به تعریف حسابداری آن تکیه کنیم: سود خالص متعلق به سهام‌داران عادی تقسیم بر میانگین موزون تعداد سهام دوره. این رقم سود حسابداری به ازای هر سهم است و با وجوه نقد واریزی به حساب سهام‌دار تفاوت دارد، زیرا پرداخت وجه نقد فقط با تصویب مجمع محقق می‌شود.

سود هر سهم چیست و در بورس چه معنایی دارد؟

EPS در بورس یعنی چه؟ این اصطلاح مخفف Earnings Per Share و به معنای سود حسابداری هر سهم است که در پایان دوره‌های مالی محاسبه می‌شود. این متغیر به‌تنهایی وضعیت نقدینگی شرکت یا بازده کل سرمایه‌گذاری را مشخص نمی‌کند.

مفهوم سود هر سهم نباید با بازده نقدی یا جریان نقدی اشتباه گرفته شود؛ زیرا سود بر مبنای حسابداری تعهدی به دست می‌آید. صورت سود و زیان عملکرد همان دوره را نشان می‌دهد و تخصیص یا پرداخت سود به حساب سهام‌داران به تصمیم مجمع عمومی وابسته است.

در صورت سود و زیان سامانه کدال، سود هر سهم پایه در کنار اقلام عملکرد دوره گزارش می‌شود. برای شناخت ارتباط سود و زیان با سایر صورت‌ها، مقاله خواندن صورت‌های مالی در تحلیل بنیادی: آموزش گام‌به‌گام سود و زیان، ترازنامه و جریان نقد را بخوانید. هنگام مقایسه ارقام، دوره گزارش و نوع صورت مالی را نیز یکسان نگه دارید.

برای بررسی رقم سود هر سهم در گزارش‌های رسمی، یادداشت‌های توضیحی مربوط به سرمایه و تعداد سهام را کنار رقم سود خالص بخوانید تا مبنای محاسباتی هر دوره مشخص باشد.

سود هر سهم چگونه محاسبه می‌شود؟

در پاسخ به اینکه سود هر سهم چگونه محاسبه می‌شود، باید توجه داشت که صورت کسر سود خالص متعلق به سهام‌داران عادی و مخرج آن میانگین موزون تعداد سهام عادی طی دوره است؛ بنابراین تغییرات سرمایه طی دوره در مخرج لحاظ می‌شود. این تعریف همان است که استاندارد حسابداری شماره ۳۰ ایران، سود هر سهم برای سود پایه هر سهم آورده است.

در بخش گزارش سود و زیان غمینو، ما در فاندای اقلام صورت مالی را بر اساس داده‌های کدال مرتب می‌کنیم تا بتوانید ردیف سود خالص و سود پایه هر سهم را مستقیماً بررسی کنید. تعداد سهام ناشی از سرمایه اسمی نباید جایگزین میانگین موزون سهام شود.

تغییرات سرمایه طی دوره در مخرج EPS پایه اثر می‌گذارد، اما مفهوم سود تقلیل یافته هر سهم چیست؟ این نسبت با تعدیل سود متعلق به سهام‌داران عادی و میانگین موزون تعداد سهام برای آثار سهام عادی بالقوه رقیق‌کننده محاسبه می‌شود. طبق استاندارد حسابداری، تنها آثاری که سود هر سهم را کاهش می‌دهند در این محاسبه وارد می‌شوند و اثر ضدتقلیل کنار گذاشته خواهد شد.

سود هر سهم پایه، سود هر سهم تقلیل‌یافته و EPS TTM چه تفاوتی دارند؟

در صورت‌های مالی، سود پایه هر سهم نشان‌دهنده عملکرد تحقق‌یافته دوره بر مبنای سهام موجود است. در مقابل، سود ttm هر سهم چیست؟ این نسبت از تقسیم سود خالص دوازده‌ماهه اخیر بر تعداد سهام فعلی شرکت به دست می‌آید و نوسانات فصلی را پوشش می‌دهد.

برای بررسی اثر تقلیل، سرمایه‌گذار باید یادداشت سود هر سهم را در صورت‌های مالی مطالعه کند تا مشخص شود آیا شرکت سهام عادی بالقوه با اثر تقلیل‌دهنده دارد یا خیر.

در داده‌های غمینو، سود خالص چهار فصل گذشته شامل تابستان ۱۴۰۴ (۱۲۷٫۶ میلیارد تومان)، پاییز ۱۴۰۴ (۱۳۱٫۰ میلیارد تومان)، زمستان ۱۴۰۴ (۲۲۲٫۷ میلیارد تومان) و بهار ۱۴۰۵ (۳۸۰٫۲ میلیارد تومان) در مجموع ۸۶۱٫۵ میلیارد تومان است. با تقسیم این رقم بر ۷ میلیارد سهم شرکت طبق داده بازار تاریخ ۱۴۰۵/۰۷/۰۸، EPS TTM معادل ۱٬۲۳۱ ریال به دست می‌آید. قیمت پایانی در تاریخ ۱۴۰۵/۰۷/۰۸ برابر ۹٬۳۶۰ ریال است و نسبت P/E TTM ثبت‌شده در بخش نسبت‌های فاندای به تاریخ ۱۴۰۵/۰۷/۰۹، ۷٫۶۰ است که با همین تقسیم می‌خواند.

ما در فاندای سود خالص هر فصل را جداگانه محاسبه می‌کنیم تا تغییرات عملکرد فصلی شفاف شود. نمودار زیر سود هر سهم سه‌ماهه غمینو را در دوره‌های متوالی نشان می‌دهد.

رقم هر فصل در این نمودار همان سود هر سهمی است که شرکت با تعداد سهام همان دوره گزارش کرده است. سرمایه غمینو در سال ۱۴۰۴ از ۵۸۵ به ۷۰۰ میلیارد تومان رسید؛ برای همین جمع چهار فصل نمودار با EPS TTM بالا که بر تعداد سهام فعلی حساب می‌شود یکی نیست.

سود هر سهم با سود نقدی هر سهم چه تفاوتی دارد؟

سود هر سهم پایه رقم حسابداری دوره است؛ سود نقدی هر سهم (DPS) مبلغی است که مجمع عمومی برای توزیع به ازای هر سهم تصویب می‌کند. تصویب DPS به این معنا نیست که EPS و مبلغ نقدی تقسیم‌شده برابرند.

مجمع عمومی عادی سالانه درباره میزان تقسیم سود نقدی تصمیم می‌گیرد و رقم مصوب می‌تواند با سود هر سهم دوره تفاوت داشته باشد. سود نقدی مصوب بخشی از سود قابل تقسیم است که مجوز توزیع نقدی دریافت می‌کند و سود تقسیم‌نشده در شرکت باقی می‌ماند.

1. مشاهده صورت سود و زیان به صفحه غمینو بروید و ردیف‌های سود خالص و سود پایه هر سهم سالانه را بررسی کنید.

2. بررسی سود نقدی مصوب در بخش حاشیه سود و سود نقدی، سود نقدی مصوب مجمع (DPS) و درصد توزیع سود را مشاهده کنید.

3. غربالگری در فیلترها در بخش فیلترها، با انتخاب نسبت‌های مالی، شرط «P/E TTM کمتر از ۱۰» را اعمال کنید تا شرکت‌های هم‌مبنا مقایسه شوند.

EPS منفی چه معنایی دارد؟

EPS پایه منفی زمانی ثبت می‌شود که سود خالص متعلق به سهام‌داران عادی در دوره منفی باشد. این نتیجه را نمی‌توان فقط از مقایسه درآمد عملیاتی با بهای تمام‌شده به دست آورد؛ همه اقلام مؤثر بر سود خالص همان دوره نیز اهمیت دارند.

وقتی سود خالص متعلق به سهام‌داران عادی در دوره منفی باشد، صورت کسر منفی می‌شود و حاصل آن EPS پایه منفی در بورس خواهد بود. این رقم نشان‌دهنده زیان حسابداری متعلق به سهام‌داران عادی در دوره مورد نظر است.

در تحلیل صورت‌های مالی، بررسی اینکه eps منفی در بورس چیست اهمیت زیادی دارد. با منفی شدن سود دوازده‌ماهه، نسبت قیمت به سود (P/E) منفی می‌شود؛ از آنجا که این نسبت در حالت منفی مبنای معناداری برای مقایسه ارزش‌گذاری تحلیلی ارائه نمی‌دهد، سامانه‌های تحلیلی معمولاً آن را خالی می‌گذارند.

#EPS #بورس ایران #تحلیل بنیادی #سود هر سهم